تعداد بازدید: ۱۷۶
روز گذشته قیمت دلار در بازار آزاد با جهشی تازه به رکورد ۱۶۴۰۰ تومان رسید؛ آن هم ساعاتی پس از آن که لایحه مربوط به FATF در مجلس تصویب شد؛ این در حالی است که حامیان FATF گرانی دلار در هفته‌های اخیر را به بلاتکلیفی این لوایح ربط داده بودند.
کد خبر: ۹۴۳۴۸
تاریخ انتشار: ۰۵ مهر ۱۳۹۷ - ۱۲:۵۷
دلار از خارج، خط نمی‌گیرد
به گزارش سرمدنیوز به نقل از جام جم،  بررسی رفتار بازار ارز در واکنش به تحولات سیاسی خصوصا برجام و مذاکرات ایران و آمریکا نشان می‌دهد قیمت ارز، تأثیرپذیری بسیار کوتاه‌مدتی از مسائل سیاسی دارد و همواره این عوامل فنی و اقتصادی هستند که قیمت ارز را تعیین می‌کنند. بنابراین برای مدیریت بازار ارز باید عوامل اقتصادی اثرگذار بر این بازار را مهار کرد و دلخوش کردن به اخبار سیاسی فقط برای چند ساعت یا حداکثر چند روز می‌تواند مانع گرانی دلار شود. تا زمانی که غول ۱۶ هزار میلیارد تومانی نقدینگی مهار نشود، تحولات سیاسی هیچ تاثیری در اقتصاد نخواهد داشت.

در ادامه به بررسی روند قیمت ارز در پنج سال اخیر و واکنش آن به تحولات سیاسی و تصمیمات اقتصادی دولت پرداخته‌ایم که مشخص می‌کند دلار ۱۶۰۰۰تومان محصول کدام بوده است؟

در ۵ مهر ۱۳۹۲ (۲۷ سپتامبر ۲۰۱۳) در خلال اولین سفر حسن روحانی به نیویورک، روحانی و باراک اوباما، یک گفت‌وگوی تلفنی ۱۵دقیقه‌ای انجام دادند و اولین گفت‌وگوی دو رئیس‌جمهور ایران و آمریکا پس از انقلاب اسلامی را رقم زدند. اما این مصاحبه نتوانست موجب پایین آمدن قیمت دلار در حد بالایی شود به‌طوری که کمترین رکوردی که برای دلار ثبت شد ۲۹۹۵ تومان در ۲۹ مهر ۱۳۹۲ بود که نسبت به روز قبل از تماس تلفنی روحانی و اوباما ۵۵ تومان کاهش نشان می‌داد. اما این روند هم فوراً معکوس شد و دوباره دلار به بالای ۳۰۰۰ تومان رفت.

توافق موقت ژنو درباره برنامه هسته‌ای ایران که به توافق هسته‌ای ژنو نیز معروف است، توافق‌نامه‌ای ۶ ماهه و قابل تمدید پیرامون برنامه هسته‌ای ایران بود که در ۳ آذر ۱۳۹۲ (برابر با ۲۴ نوامبر ۲۰۱۳) میان جمهوری اسلامی ایران و گروه ۱+۵ امضا شد.

قبل از توافق ژنو قیمت دلار در بازار آزاد ۳۰۰۰تومان بود و پس از امضای این توافق که از آن به‌عنوان بزرگترین توافق قرن یاد شد، نرخ دلار حدود ۶۰ تومان ارزان شد و پس از دو هفته دوباره به بالای ۳۰۰۰ تومان بالا رفت.

۲۴ دی ۱۳۹۳ محمدجواد ظریف و جان کری وزیر خارجه وقت آمریکا در حاشیه مذاکرات هسته‌ای در ژنو، چند دقیقه‌ای هم در حال قدم زدن در خیابان‌های این شهر گفت‌وگو کردند. این پیاده‌روی از سوی برخی جریانات داخلی و سیاسی به‌عنوان بهبود چشمگیر در روابط ایران و آمریکا قلمداد شد. اما این پیاده‌روی هیچ تاثیری روی بازار ارز نگذاشت و قیمت دلار در روزهای بعد، بالاتر هم رفت.

بیانیه سوئیس درباره راه‌حل‌های لازم جهت نیل به برنامه جامع اقدام مشترک که به تفاهم هسته‌ای لوزان نیز معروف است، در ۱۳فروردین ۱۳۹۴ (برابر با ۳ آوریل ۲۰۱۵) میان ایران و گروه ۱+۵ در لوزان سوئیس منعقد شد که با جشن خیابانی برخی حامیان دولت در خیابان‌های تهران همراه بود. فردای روز امضای توافق لوزان که پایان تعطیلات نوروزی بود قیمت دلار ۳۱۸۸تومان رقم خورد و در روزهای بعد ۲۰۰ تومان گران‌تر شد.

سه‌شنبه ۲۳ تیر ۹۴ (۱۴ جولای ۲۰۱۵) توافق جامع و نهایی هسته‌ای وین با عنوان شناخته شده و رسمی برنامه جامع اقدام مشترک یا برجام در وین اتریش بین ایران، اتحادیه اروپا و گروه ۱+۵ امضا شد و به این ترتیب، مذاکرات هسته‌ای به پایان خوش خود رسید و دولت ایران اعلام کرد که با اجرای برجام همه تحریم‌ها لغو می‌شود. در آن روز قیمت دلار در بازار ۳۲۱۶ تومان بود، اما برخلاف انتظار در روزهای بعد دلار گران‌تر شد و از مرز ۳۳۰۰ تومان عبور کرد.

۲۱ مهر ۹۴ در جلسه علنی مجلس شورای اسلامی جزئیات لایحه برجام در مدت ۲۰ دقیقه به تصویب نمایندگان رسید تا به این ترتیب برجام از سد قانونی مجلس هم عبور کند و اجرای آن از سوی ایران آغاز شود. در آن روز قیمت دلار ۳۳۸۸ تومان بود و در روزهای بعد گران‌تر شد.

۲۷ دی ۹۴ (۱۷ ژانویه ۲۰۱۶)، بیانیه اجرایی شدن برجام و لغو همه تحریم‌های اتحادیه اروپا و ایالات متحده آمریکا و همه قطعنامه‌های تحریمی شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران در مقر آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در وین، توسط محمدجواد ظریف، وزیر خارجه ایران قرائت شده و به موجب آن برنامه جامع اقدام مشترک رسماً اجرایی شد. اما برخلاف تصور اجرای برجام هم نتوانست موجب کاهش قیمت دلار شود و نرخ دلار در آن روزها هم افزایشی باقی ماند.

۱۹ آبان ۱۳۹۵ ترامپ که وعده پاره کردن برجام را داده بود به عنوان رئیس‌جمهور آمریکا انتخاب شد. روزهای پس از انتخاب وی، دلار ۴۰ -۳۰ تومان گران شد.

در ۱۸ اردیبهشت ۹۷ آمریکا از برجام خارج شد که با این اقدام، دلار ۲۰۰ تومان گران شد.

در سوی مقابل، آمارها نشان می‌دهد تبعات تصمیمات اقتصادی دولت تأثیر اصلی را بر گرانی ارز داشته‌است. بخشنامه بانک مرکزی مبنی بر کاهش نرخ سود سپرده‌های بانکی از ۱۱ شهریور ۱۳۹۶ جرقه خروج سپرده‌ها از شبکه بانکی و ورود آن به بازار سوداگری ارز را زد و به فاصله چند هفته نرخ دلار را به بالای ۴۰۰۰ تومان رساند.

۲۱ فروردین ۱۳۹۷ با تصمیم جدید دولت برای اجرای بسته ارزی و اعلام رقم ۴۲۰۰ تومان برای دلار و حذف صرافی‌ها از چرخه مبادلات ارز، موج توفانی گرانی دلار شروع شد و طی دو هفته قیمت دلار از ۶۰۰۰ تومان هم عبور کرد. پس از آن بخشنامه‌های مکرر و متناقض دولت، موجب التهابات شدید در همه بازارها خصوصاً بازار ارز شد و دلار در اوایل تابستان به بالای ده هزار تومان رسید و منجر به تغییر رئیس‌کل بانک مرکزی شد.

۱۵ مرداد ۹۷ بسته دوم ارزی دولت اجرا شد که باز هم نتوانست مانع گرانی دلار شود. در آن مقطع قیمت دلار ۱۳۵۰۰ تومان بود اما اکنون با گذشت یک ماه و نیم از اجرای بسته دوم ارزی دولت، قیمت دلار به بالای ۱۶۰۰۰ تومان رسیده است.

نتیجه آن که تصمیمات سیاستگذاران داخلی در یکی دو سال اخیر، عامل اصلی گران شدن ارز است. تحولات سیاسی خصوصاً درباره تعاملات ایران با آمریکا، تاثیرات کوچک در حد ۳۰۰ -۲۰۰ تومان بر بازار ارز گذاشته است. اما با هر یک تصمیمات دولت قیمت ارز چند هزار تومان بالا رفته است.

بخشنامه شهریورماه سال گذشته بانک مرکزی درباره کاهش سود سپرده‌های بانکی، موجب خروج بخشی از حجم عظیم نقدینگی از شبکه بانکی شد. در پنج سال اخیر، حجم نقدینگی بیش از ۱۱۰۰هزار میلیارد تومان افزایش یافت که طبیعی بود سوق پیدا کردن بخشی از این نقدینگی به هر بازار، موجب التهاب و سوداگری در آن بازار می‌شود. هجوم بخشی از این نقدینگی به بازار ارز، موجب گرانی دلار شد.

بی‌تاثیری لوایح FATF

روز گذشته لایحه مربوط به FATF در مجلس تصویب شد اما دلار در بازار آزاد، رکوردهای جدید را جابجا کرد و به بالای ۱۶۰۰۰ تومان رسید. این در حالی است که در هفته‌های اخیر رسانه‌ها و کارشناسان حامی دولت مدعی بودند گرانی دلار به علت بلاتکلیفی لوایح مذکور در مجلس است. این عده معتقدند که در صورت پیوستن ایران به FATF همه مشکلات تحریم‌های بانکی رفع شده و دلار ارزان می‌شود!

نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
آخرین اخبار